کاتوزیان «دو قرن سکوت» را محصول «احساسات پانایرانیستی» دهه سی خوانده بود و تأکید داشت که فرضِ سکوت ایرانیان پس از حمله اعراب اساسا با واقعیت تاریخی سازگار نیست. او نمونه آورد که دانشمندانی چون زکریای رازی و ابنسینا در قرون ابتدایی اسلام فعال بودند و آثارشان را به زبان بینالمللی آن روزگار ـ عربی ـ نوشتند.
